ఫస్ట్ టైం యాహూ మెయిల్లో ఒకరికొకరం ఇ-ఉత్తరాలు రాసుకున్నాం. 'మెయిల్ ఐడి' లేని మనవాళ్లని ఇంటర్నెట్ సెంటర్లకి లాక్కెళ్లి మరీ వాళ్లచేత ఎకౌంట్లు ఓపెన్ చేయించాం. మొత్తమ్మీద అందరం ఆన్లైన్లోకి ఎంటరయ్యాం. ఆ తర్వాత పాతవాళ్లమే కొత్తగా జీ మెయిల్లో చూసుకున్నాం, చాటింగ్ చేసుకున్నాం. గ్రీన్ లైట్ చూసి చాటింగ్ మొదలెట్టి... రెడ్ లైట్ కనపడినా అంటిపెట్టుకునే ఉన్నాం. యాక్టివ్, ఇన్-యాక్టివ్ గుర్తులు కూడా మనల్ని సేవ్ చెయ్యలేకపోయాయి. అవసరం ఉన్నా లేకపోయినా కొందరం, ఆన్లైన్లో చేసేదేమీ లేక ఇంకొందరం, ఏం చెయ్యాలో తెలియక మరికొందరం మెయిళ్లు చేసుకున్నాం, గంటలు గంటలు 'చాట్'భారతాలు రాసుకున్నాం. రైటింగ్ ప్రాక్టీస్ చేశాం. ఇష్టం వచ్చినట్టు షార్ట్కట్లు ఉపయోగించాం. ఆ షార్ట్కట్లని అర్థం చేసుకోవడానికి మళ్లీ షార్ట్ టర్మ్ రీసర్చ్ ప్రాజెక్టులు చేశాం.
కస్టమ్ మెసేజ్లో 'ఫుల్ బిజీ...కెనాట్ చాట్, సారీ' అని రాసుకుంటే మాత్రం ఒదిలిపెట్టామా? పాపం మనవల్ల మనకి ఎదురౌతున్న ఈ ప్రాబ్లమ్స్ గమనించేనేమో చివరికి జి మెయిల్ కరుణించింది. 'ఇన్విజిబుల్' ఆప్షన్ ఇచ్చింది. 'దీని చాటున దాక్కోవచ్చు' అంది. ఆన్లైన్లో ఉంటూనే లేనట్టు బిల్డప్పిచ్చి ఎలాగో కాంటాక్ట్ల నుండి తప్పించుకున్నాం. అదీ ఎంతకాలం... ఆన్లైన్కి అలవాటైన ప్రాణాలు అంత తేలిగ్గా ఆఫ్లైన్ అవుతాయా? అందుకే అందరం 'ఇన్విజిబుల్'గా ఉంటున్నామని అందరికీ తెలిసిపోయింది. ఇన్విజిబుల్ కాస్త విజిబుల్ అయిపోయింది.
వీటన్నిటి నుండి ఎలా బయట పడాల్రా దేవుడా అనుకుంటూ ఉండగానే అవతరించింది ఆర్కుట్. కథ మళ్లీ మొదటికొచ్చింది... యాహూ మెయిల్లో ఉన్న బ్యాచే జీ మెయిల్లోకి వెళ్లి ఇప్పుడు ఆర్కుట్లో చేరమని ఇన్వైట్ చేసుకున్నాం. అప్పటిదాకా మెయిల్లో కాంటాక్టులుగా మాత్రమే ఉన్న మనం ఆర్కుట్తో 'సోషల్ నెట్వర్క్'గా ఎదిగాం. ఓపక్క ఇ-మెయిళ్లు, చాటింగులు చేసుకుంటూనే ఆర్కుట్లో 'శ్క్రాప్'లు... అవును ఆ 'తుక్కే' రాసుకున్నాం. దాంతో మనకి మరో ఎడ్వాంటేజ్ వచ్చింది. ఎవరు ఎవరికి ఏ తుక్కు రాసినా దాన్ని వేరేవాళ్లు చదవొచ్చు. అందుకే తొంగిచూడడం ఎక్కువైపోయింది. మనం రాసేవాటికి కరెక్ట్గా సూట్ అవ్వాలనే ఆర్కుట్ వాళ్లు వాటికి 'శ్క్రాప్' అని పేరు పెట్టారట. ఆర్కుట్ బాటలోనే 'ట్యాగ్డ్', 'హై ఫైవ్', 'మై స్పేస్'...ఇలా కొత్తకొత్త నెట్వర్క్లెన్నో పుట్టుకొస్తే కనపడిన ప్రతి దాన్ని క్లిక్ చేశాం. జాయినయ్యాం. మారింది నెట్వర్కే కాని ఆ నెట్వర్క్లో చేరింది మళ్లీ మన గుంపే. ఇంతలో మొదలైంది ఫేస్బుక్ ఫీవర్!'ఫేస్బుక్లో లేవా... యూ ఆర్ సో అన్కూల్ ఓకే...' అని అంతపెద్ద నోరేసుకుని అని తోటివాళ్లంటుంటే చివరికి దాన్లో కూడా చేరక తప్పలేదు. ఇక్కడ కూడా ఓల్డ్ ఫ్రెండ్సే తగిలారు. సో... వుయ్ మీట్ ఎవ్రివేర్... ఒకరినొకరం పలకరించుకోవడానికి ఇన్ని మార్గాలు అవసరమా? ఏదో పనుండి రెండ్రోజులు ఆన్లైన్కి రాకపోతే 'యు డిడ్ నాట్ గివ్ ఎనీ రిప్లయ్ టు మై మెయిల్, వాట్ హ్యాపెన్డ్' అని ఫేస్బుక్లో ప్రైవేట్ మెసేజ్. అదీ చాలదన్నట్టు సెల్ఫోన్లో 'ప్లీజ్ రెస్పాండ్ టు మై మెయిల్' అని ఎస్ఎమ్ఎస్.
అంత అవసరం ఉందా? కాసేపైనా వదల్రా?
ఇంటర్నెట్ ప్రపంచాన్ని కనెక్ట్ చేసింది... నిజమే. అయితే ఇన్ని కనెక్షన్లు అవసరమా? 'టెక్నాలజీస్ ఆర్ ఎక్స్టెన్షన్స్ ఆఫ్ అవర్ బాడీ' అని మార్షల్ మెక్లూహన్ ఎప్పుడో చెప్పినట్టు సెల్ఫోన్ ఇప్పుడు మన శరీర భాగాల్లో ఒకటై ఉండనే ఉంది. కాబట్టి మన మధ్య సో మెనీ కాంటాక్టులు, కనెక్షన్లు, నెట్వర్కుల అవసరం లేదేమో. జస్ట్ ఒక్క ఇ-మెయిల్ చాలు. నో మోర్ న్యూ కనెక్షన్స్ ప్లీజ్!
- ఒక నెట్ బాధితుడు
- నారాత
'రయ్...!!!'మంటూ పల్లెటూరి రోడ్డుపై దుమ్ములేపుతూ దూసుకుపోతోంది ఆటో. 'ఐదు కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉంటా... ఐదు నిమిషాల్లో వస్తా' అని రాసుంది ఆ ఆటో మీద. డ్రైవర్కి రెండు పక్కలా ఇద్దరేసి చొప్పున వేలాడుతున్నారు. వెనక సీట్లో కూడా అంతే. ఎవరో కట్టకట్టి లోపల పడేసినట్టు ఓ పదిమందికి పైనే ఇరుక్కుని కూర్చున్నారు. ఆటో వెనక డోర్ తీసేసి, అక్కడ మరో నలుగురు కూర్చున్నారు. ఆటో టాప్ మీద లగేజ్ తాళ్లతో కట్టి ఉంది. 'ఎంతమంది ఎక్కినా నా ఆటోలో ఇంకొకరికి ఖాళీ ఉంటుంద'న్నట్టు దారి పొడవునా జనం కనిపించిన చోటల్లా ఆపుతున్నాడు ఆటో డ్రైవర్. ఆటో ఇంజన్ సౌండ్ వినిపించట్లేదు కాని ఆటోలో ఉన్న సీడీ ప్లేయర్ చేసే సౌండ్ మాత్రం జస్ట్ ఓ మైలు దూరం దాకా వినిపిస్తుంది.... ఇప్పుడు ఏ ఊళ్లో చూసినా ఇదే సీన్. ఒకప్పుడు పట్టణాలకే పరిమితమైన ఆటో ఎప్పుడైతే పల్లెటూర్లో ఎంటరైందో అప్పుడే దాని రూపు, సైజు, ప్రయోజనం అన్నీ మార్చుకుంది. కొత్త హంగులు సమకూర్చుకుని అన్ని ప్రయాణ అవసరాలు తీర్చే మల్టీ పర్పస్ వాహనమైంది. పల్లెప్రజల ప్రియమైన ప్రయాణ సాధనమైన ఆటో గురించే ఈ వారం కవర్స్టోరీ.
ఒకప్పుడు...అంటే పదీ పదిహేనేళ్ల క్రితం దాకా ఆటోలు టౌన్లలో మాత్రమే కనిపించేవి. పట్టణాలు, నగరాల్లో ఇరుకు గొందుల్లో, సందుల్లో కూడా చొచ్చుకుపోతూ ఉండేవి. వాటిని నడిపేవాళ్లలో ఎక్కువశాతం పట్టణవాసులే అయినా కొందరు చుట్టుపక్కల గ్రామాల వాళ్లు కూడా ఉండేవారు. వాళ్లంతా ఉదయాన్నే పట్టణానికి వెళ్లి బాడుగకు ఆటో తిప్పుకుని మళ్లీ రాత్రికి పల్లెకి చేరేవాళ్లు. తర్వాత మెల్లమెల్లగా చుట్టుపక్కల గ్రామాలకూ ఆటో చేరువైంది. ఇప్పుడు ఏ ఊర్లో చూసినా ఆటోలే.
'చంటిగాడు లోకల్'...ఇప్పుడు ఆటోల మీద ఎక్కువగా కనిపించే డైలాగ్ ఇదే. ఆ డైలాగ్ లాగానే ఆటో అంటేనే లోకల్. ఇప్పుడు ఏ ఊర్లో చూసినా కనీసం ఐదారు ఆటోలుంటున్నాయి. వాటిని కొనుక్కుంటున్నది, నడుపుతున్నది కూడా పల్లెటూరి కుర్రవాళ్లే. "ఎంతకాదన్నా మనఊరి వాళ్లంటే మనకి అభిమానం ఉంటుంది కదా. పైగా అందరూ పరిచయస్తులే. అందుకే వాళ్లు ఏ చిన్న పని చెప్పినా చేస్తాం. గుంటూరు మార్కెట్కి కూరగాయలు తీసుకెళ్లడానికి రైతులు రానవసరం లేదు. మేమే తీసుకెళ్లి కొట్లో దించేస్తాం. ఒక్కోసారి ఖాళీ గంపలు, అమ్మితే వచ్చిన డబ్బులు మేమే తీసుకెళ్లి రైతులకిస్తాం. పాల వ్యాపారులు మా ఊర్లో పాల క్యాన్లు ఆటోలో వేస్తే చాలు మేమే వాటిని పొన్నూరులో హోటల్ దగ్గర దించేస్తాం. ఇంకా చిన్నా చితకా సాయాలు చాలా చేస్తుంటాం. టాబ్లెట్లు, పళ్లు తెమ్మని తెలిసినవాళ్లు అడిగితే తీసుకొచ్చి ఇస్తాం. ఒకళ్లేమో రీచార్జ్ కార్డు తెచ్చిమ్మని అడిగితే ఇంకొకళ్లు యూరియా బస్తాలు వేసుకురమ్మని అడుగుతారు. ఇవన్నీ బస్సోళ్లు చెయ్యలేరుగా'' అన్నాడు మామిళ్లపల్లి నుండి పొన్నూరుకి, గుంటూరుకి ఆటో నడిపే మస్తాన్. ఆయన గత మూడేళ్లుగా ఆటో నడుపుతున్నాడు.
పట్టణాల్లో అయితే ఆటోలను రోజువారీ అద్దెకు ఇచ్చే యజమానులుంటారు. డ్రైవర్లు వాళ్లవద్ద నుండి ఆటోలు తెచ్చుకుని నడుపుకుంటారు. సొంతగా ఆటో నడుపుకునే వారి శాతం చాలా తక్కువ. పల్లెల్లో అలా కాదు. ఆటో నడిపేవాళ్లలో ఇంచుమించు అందరూ యజమానులే. స్కూల్లోనే చదువుకి ఫుల్స్టాప్ పెట్టిన వాళ్లు, కాలేజీ డ్రాపవుట్లు, కూలి పని ఎక్కడ చేస్తాంలే అనుకునే వాళ్లు... ఇలా రకరకాల వాళ్లు ఎంతోకొంత డబ్బు పోగు చేసుకుని ఆటో కొనుక్కోవాలనుకుంటే చాలు ఫైనాన్స్ సంస్థల సాయంతో ఆటో చేతికొచ్చేస్తుంది. ఈ మధ్య పెళ్లికొడుకులకి కట్నంగా ఆటోలు కొనివ్వడం కూడా పల్లెల్లో ఎక్కువైపోయింది. ఆటో ఉన్నవాళ్లకి పెళ్లిళ్లు కూడా త్వరగా కుదురుతున్నాయట.
దేవుళ్ల ఫోటోలతో, చూడచక్కని రంగురంగుల డెకరేషన్లతో ప్రతి ఆటో అప్పుడే అలికి ముగ్గు పెట్టిన పల్లెటూరి ఇల్లంత సుందరంగా ఉంటుంది. అంతేకాదు సినిమా హీరో హీరోయిన్ల పోస్టర్లు, సినిమా డైలాగులు, ప్రేమ సూక్తులు, స్నేహగీతాలు...వెరసి ఆటోలన్నీ వాటి యజమానుల అభిరుచులను వ్యక్తపరచే వేదికలవుతాయి. వింతవింత ధ్వనులు చేసే కొత్తకొత్త హారన్లు, తళతళా మెరిసే స్టికర్లు, రకరకాల డిజైన్లు ఆటోలకే సొంతం.
ఇదివరకు పక్క ఊరుకు వెళ్లాలన్నా, పిల్లలు వేరే ఊళ్లో ఉన్న హైస్కూలుకి వెళ్లాలన్నా నడిచో సైకిలెక్కో వెళ్లే వారు. మెయిన్ రోడ్ మీద బస్సు దిగి ఊరు ఒకటి రెండు కిలోమీటర్లున్నా నడిచే వెళ్లేవారు. ఆటోలు రంగప్రవేశం చేయడంతో ఆ కాస్తంత దూరం కూడా జనానికి ఇప్పుడు అనంత దూరంలా కనిపిస్తున్నది. అందుకే నడిచి వెళ్లడానికి ఎవరూ ఇష్టపడడం లేదు. "బడికి ఎక్కడ నడిచి వెళ్తారులే అని సైకిల్ కొనిస్తే ఆటోలో వెళ్లే తోటి వాళ్లని చూసి సైకిళ్లొదిలేసి ఆటోలెక్కుతున్నారు. అమ్మాయిలే కాదు, అబ్బాయిలూ అంతే. అదేమంటే ఈ పుస్తకాలన్నీ మోసుకుంటూ రోజూ మేం నడవలేం. చూడు ఎంత బరువుందో అని పుస్తకాల బ్యాగ్లు చూపిస్తున్నారు. బడిపిల్లలే కాదు, ఊరికి దూరంగా ఉన్న పొలానికి వెళ్లాలన్నా ఆటో ఎక్కేస్తున్నారు పెద్దవాళ్లు. ముసలోళ్లకి ఇదంతా చూడ్డానికి విడ్డూరంగా ఉన్నా మాకు అలవాటైపోయింది'' అన్నాడు ఓ తండ్రి.
ఊళ్లలో తిరిగేవన్నీ ఫైనాన్సు వ్యాపారుల సాయంతో కొనుక్కున్న ఆటోలే. ఒక ఆటో వెల లక్షా ఎనభై వేల రూపాయలు. అంత డబ్బు ఒకేసారి కట్టడం సాధ్యం కాదు కాబట్టి ఫైనాన్సు వ్యాపారులను ఆశ్రయిస్తారు వాళ్లు. వాళ్లేమో వడ్డీతో కలుపుకుని కట్టాల్సిన మొత్తాన్ని 2 లక్షల 15 వేలుగా నిర్ణయిస్తారు. ముందుగా ఇరవై వేలో ముప్పైవేలో కడితే బండి ఇచ్చేస్తారు. అప్పటినుండి రెండుమూడేళ్లపాటు నెలసరి వాయిదాల్లో మిగతా మొత్తాన్ని చెల్లించాలి. ఒక్కో ఫైనాన్సు వ్యాపారీ కొన్ని వందల ఆటోలకు రుణాలు ఇస్తాడు. ఈ విధంగా ఆటోలకు ఫైనాన్స్ చేయడం కోట్ల రూపాయల వ్యాపారమైంది.